Pentsaera konputazionalerako tresna aplikatuak eskolan

Hona hemen Edurne Larrazak 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren bigarren moduluko Pentsaera konputazionalerako tresna aplikatuak eskolan izeneko ikasgaiari buruz egindako sintesia.

PKGooDefinizioz, pentsaera konputazionala pentsaera prozesu bat da zeinarekin, konputagailu baten bitartez problema baten ebazpena aurrera eramango den.

Programazioaren eta konputazioaren bitartez pentsaera-konputazionala garatu egiten dela ez dago zalantzarik. Galdera da ea pentsaera-konputazionala beste arloetan landuta eragina izan ote dezakeen programazioaren irakaskuntzan.

Gu ezagunetik abiatu gara. Code.org tresnak programazioaren oinarriak lantzeko tresna ugari eskaintzen dizkigu eta “Artista” edo marrazketarako tresna aukeratu dugu.

Tresna honen bitartez, pentsaera konputazionalaren ondorengo eremuak landu ditugu:

poster

Kontzeptuak:

  • Logika aurkitu: inguruneak eskaintzen dizkigun tresnak nola dira baliagarriak eskatzen zaigun marrazkia irudikatzeko? Geometria, angeluak, eta abar erabili beharko ditugu.
  • Deskonposaketa: edozein irudi marraztu behar izan dugula ere, bere alde eta  angeluetan deskonposatu behar izan dugu. Irudiak konplikatzen joan dira eta deskonposaketa gero eta gehiago egin behar izan dugu.
  • Algoritmoak: deskonposaketa inguruneak eskaintzen dizkigun tresnen arabera egin behar izan da. Horrek eramaten gaitu problemaren atal txiki horietako bakoitza, tresna edo kode-bloke batekin egin ahal izatera. Horrela irudia osatuko zuen algoritmoa egin dugu.
  • Ereduak: aurretik eginak genituen irudiak oso baliagarriak izan dira. Azken batean logika bat jarraituz, karratua, pentagonoa, hexagonoa eta abar marrazteko eredu bera jarrai daiteke. Baita zirkunferentzia marrazteko ere!
  • Abstrakzioa: zirkunferentzia arku itxi bat bezala ikus dezakegu, bada ere alde askotako poligono bat. Zenbat aldetako poligonoa marraztu beharko genuke gure begiak engainatzeko?
  • Ebaluazioa: Marraztu al du Artistak espero genuena? Ezezkotan, non erratu da/gara?

Hurbilpenak

  • Aritu: zirkunferentziaren ataza egin aurretik zeregin sinpleagoetan jardun gara eta esperimentatzeko tartea izan dugu. Zirkunferentziaren zereginean ere jardun zitekeen esperimentatzen.
  • Sortu: pentsaturiko pausuak praktikan jarri, errepikapenen blokea, aurrera egiteko blokea eta zenbat pixel, biratzeko blokea eta zein norabide eta zenbat gradutan.
  • Araztu: ebaluazio egoki baten ondoren akatsak non dauden bilatu egin behar da eta horiek zuzendu.
  • Eutsi tinko: askotan emaitza ez da lehenengoan atera eta batzuetan gogoa ere izan dugu Artista pikutara bidaltzeko, baina eutsiz gero, lortu egiten da emaitza zuzena eta ah zer poza orduan!
  • Kolaborazioa: ez da izan jarduera hauen helburu nagusia. Ariketak ez ziren oso zabalak eta oro har nork bere kabuz egitekoak baziren ere, kasu batzuetan lankideen laguntza behar izan dugu. Dena den, programazioko proiektu handiagoetan oso ohikoa izaten da lana banatzea, deskonposaketaren zatiak lankideen artean banatzea, lana erosoago egin ahal izateko. Gerora, zati horiek batu egin beharko dira eta horrek kolaborazio maila handia eskatzen du ezin baitira gauzak nork bere erara egin, besteak ere kontuan hartu behar dira.

Irakurgaiak aukera eman digu ikusteko hauetako eremu bakoitza landu daitekeela beste arloetan ere, ez da bakarrik programazioan edo informatikan lantzen den zerbait. Gainera, pentsaera konputazionala garatuta izatea lagungarria izan daiteke beste hainbat arlotan. Dena den, Good (and Bad) Reasons to Teach All Students Computer Science irakurgaian adierazten den bezala, informatika, programazioa eta horrelakoak lantzeak pentsaera konputazionala garatzen badute ere, edo beste arloetan pentsaera konputazionala lantzen bada ere, oso zaila da ezagutza transferentzia egitea arlo batetik bestera. Horregatik galdera gisa planteatzen dugu:

pentsaera konputazionalaren eremu bat lantzen ari garenean, lagungarri izan al daiteke hori esplizitu egitea?

 Adibide gisa, testu baten deskonposaketa egiten ari bagara hizkuntza ikasgai batean, ikasleak ohartaraztea testua bere osotasunean ezin dela landu eta zati txikiagoetan banatu egin behar dela eta hori ez dela bakarrik gertatzen testuekin baizik eta oro har sortzen diren problemekin.

Ikasle eta irakasleen konpetentzia digitalak unibertsitatean

Hona hemen Urtza Garayk 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren bigarren moduluko Ikasle eta irakasleen konpetentzia digitalak unibertsitatean izeneko ikasgaiari buruz egindako sintesia.

STUDY SKILLSIkasgai honetan ikasle eta irakasleen konpetentzia digitalak unibertsitatean zeintzuk izan behar duten landu dugu. Horretarako, irakasleen eta ikasleen gaitasun digitalak aztertu ditugu.

Ikasleei dagokionez, Europa mailan, zenbait herrialdetan, hezkuntza politikaren baitan definitu eta kokatu direla unibertsitateko ikasleen konpetentzia digitalak ikusi dugu. Bestalde Estatu Espainiarrean, graduko ikasketen ikasketa planetan zehazten dira gaitasun hauek. Hau da,unibertsitate bakoitzean ikasleen konpetentzia orokorrak eta berariazkoak definitzen dira. Orokorrak ikasle guztientzat dira, gradua edozein dela ere. Esaterako: pentsamendu kritikoa, arazoen ebazpena eta gisakoak. Berariazko konpetentziak graduari espresuki lotuta egoten dira, eta konpetentzia orokor eta berariazko horien ba itan, IKT konpetentziak egongo dira.

Horren aurrean, Ci2 proiektua sortu zuten CRUEk eta REBIUNek, elkarlanean. Baina DIGCOMPek indarra hartu ahala, marko horretara egokitzeko beharra ikusi zuten, euren webgunean bertan azaltzen duten moduan.

Irakasleen gaitasun digitalak unibertsitateko irakasleei rola aldatzera bideratu ditu. Europan, Boloniako prozesuaren eskutik etorri da, ikaskuntza-­irakaskuntza prozesuaren ulermenean eman den aldaketagatik. Hortaz irakaslearen eginbeharrak ondorengoak direla azaldu dugu:

  • Bere irakaskuntza eta ikaslearen ikaskuntzaren plangintza.
  • Ikasleak gidatu eta tutore-­lana.
  • Ikaskuntza autonomoa erraztea.
  • Ikaskuntza esanguratsua sustatzea.
  • Ikasleen ikaskuntza ebaluatzea.

TPACK ereduan amaitu da ibilbidea eta horrekin batera Unibertsitateko irakasleen gaitasun digitala definitzen duten dekalogoak sortu ditugu.

TPACK

Erreferentziak

  • CABERO, J.; MARÍN, V. y CASTAÑO, C. (2015). Validation of the application of TPACK framework to train teacher in the use of ICT. @tic. revista d’innovació educativa, 14, 13-22
  • UNESCO. (2011). UNESCO ICT Competency Framework for Teachers.

Konpetentzia digitalak Lanbide Heziketan

Hona hemen Iñaki Telleriak 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren bigarren moduluko Konpetentzia digitalak Lanbide Heziketan izeneko ikasgaiari buruz egindako sintesia.

Lehen atalean, Europa mailan, Estatu maila eta EAEn hezkuntza digitalean ditugun erreferentzia nagusiak ikusi ahal izan ditugu. Bigarren atalean, Lehen Hezkuntzan eta DBHn gaitasun digitalen garapenerako zein proposamen lantzen diren ere ikusi dugu, eta hirugarren gai honetan Lanbide Heziketan gaitasun horien lanketarako dagoen proposamena ere ezagutuko dugu.

LH_1_sintesiaDagoeneko argi izango dagoen bezala, Lanbide Heziketan gaitasun digitalen garapenean eragin handia dauka egun gauzatzen ari den aldaketa metodologikorako proposamenak. Erronketan oinarritutako ikaskuntza aktibo kolaboratiboak lanerako esparru aproposa aurkezten digu, gainerako zeharkako gaitasunak bezala, gaitasun digitalak landu ahal izateko.

1. Sarrerako profil digitala vs irteerako profil digitala

2014-2015 ikasturtean 4120 ikasleekin egindako autoebaluazioak Lanbide Heziketak jasotzen dituen ikasleen profil digitala zein den ulertzeko aukera eman zigun, horren inguruan hausnartzeko parada eskeini eta bi urteren ondoren ikasle horiek behar luketen profilaren inguruko hausnarketa abiatzea ere ekarri zuen.

Sarrera profilak emandako emaitzak etziren inondik inora espero genituenak izan eta ondorioz irteera profila ere ezin zuen izan nahi bezain asmo handikoa. Lehen urrats batetan gutxien garatutako gaitasunetan aurrerapausuak ematea izan genuen helburu. Urteekin aurrera egin dugu, baina bide asko dugu oraindik egiteko.

LH_sintesia_2

2. Irakasleen gaitasunetatik ikasleen gaitasunetara

Argi ulertuz ikasle gaituak lortzeko biderik eraginkorrena irakasle gaituak eta prestatuak izatea dela, argi izan dugu beti ere ezin dugula irakasleria gaitua izatera itxoin ikasleengan eragina izaten hasi ahal izateko. Urte askotan zehar garatu dira prestakuntza programak IKT sustatzaileei zuzenduta, irakasleei zuzenduta, etabar, baina ez genuen lortzen ikasgelako dinamikan eta ikasleengan eragina izatea. ETHAZIk proposatzen digun lanerako testuinguru horretan, jarduera digitalak lantzea izan da hartutako apustua.

LH_sintesia_3

Jarduera digital horiek material gehiena eta eraginkorrena irakasleen eskura ahalik eta erarik errezenean jartzea dute helburu. Zein gaitasun digital landuko den azaldu eta berau lantzeko proposamena ere barnebiltzen dute. Jarduera horiek, biltegi ireki batetan partekatzen dira Creative Commons lizentziapean.

3. Erreferentziak

  • Ferrari, A.; Brečko, B. eta Punie, Y. (2013). DIGCOMP: A Framework for Developing and Understanding Digital Competence in Europe. Hemendik jasoa: https://labur.eus/gkS5c
  • Future Classroom Toolkit The ‘Future Classroom Toolkit’ was developed within the EC-funded iTEC project (Innovative Technologies for an Engaging Classroom – FP7, Grant agreement Nº 257566) Hemendik jasoa: http://fcl.eun.org/toolkit
  • Karpati, A. (2011). UNESCO DIGITAL LITERACY IN EDUCATION Hemendik jasoa: https://labur.eus/dBBen
  • Eusko Jaurlaritza (2011). Ikastetxeetako teknologia heldutasunaren eredua. Hemendik jasoa: https://labur.eus/31iEf

Konpetentzia digitalak LHn eta DBHn

Hona hemen Josune Gerekak 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren bigarren moduluko Konpetentzia digitalen LHn eta DBHn izeneko ikasgaiari buruz egindako sintesia.

eki digitala TKonpetentzia digitalak, oinarrizko konpetentzia izanik, ikasle guztiei Ezagutzaren Gizartean moldatu ahal izateko baliabideak eskaini behar dizkie. Era berean, teknologia modu instrumentalean menderatzea baino gehiago izan behar du konpetentzia horrek; sarean dagoen informazioa kritikoki eta arduraz erabiltzeko gaitasuna eman behar du, eta bitarteko horietan modu sortzailean aritzekoa ere bai.

Eta nola garatu konpetentzia digitala hezkuntzan? IKTak ikas -arloetan txertatuz. Hau da, ikas- irakaskuntza prozesuan baliabide digitalak normaliza daitezen, horiek ikusezin bihurtzea da erronka nagusia, ikasgelako jardueretan txertatzea, ohiko eta eguneroko bihurtzeraino.

Eta zu Lehen Hezkuntzako edo DBHko irakasle bazina, nola txertatuko zenituzke IKTak zure ikas-arloan? Jakingo al zenuke ikas-arloko konpetentziekin batera konpetentzia digitala lantzen?

1. Informazio eta komunikazio teknologien bilakaera curriculumean

Konpetentzia digitalaren lanketaz hitz egiten hasi aurretik, Informazio eta Komunikazio Teknologiek (IKTek) Derrigorrezko Hezkuntzan izan duten bilakaeraren inguruan eta bere lanketarako bide egokienaz hausnartzea eskatuko da eta ondorengo iritzien inguruko hautua egitea:

Konpetentzia digitala lantzeko egokiena, eduki propioa duen “IKT” ikas-arloa definitzea da eta arlo hori Lehen Hezkuntzan eta Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzan txertatzea.

Konpetentzia digitala ikas-arloen bitartez eta horietan integratuz landu behar da, ez modu espezifikoan soilik.

IKTen bilakaera

2. Konpetentzia digitalaren lanketaren adibidea EKI proiektuan: ikas-arloen arteko osotasuna

Ikastolen Elkarteak Euskal Curriculumaren markoaren baitan garatu duen EKI proiektuan konpetentzia digitalaren lanketa nola bideratu den azaltzen da modu oso laburrean. Bertan, aurretik aipatu bezala, konpetentzia digitala ikas-arloetan integratuz lantzen dela ikusten da eta ikas-arloen arteko osotasunari eman zaion garrantzia ere azpimarratzen da.

Osotasuna

Euskal Curriculuma, “ikaslearen irteera-profilean oinarritutako curriculuma” da. Irteera profila hobeto islatzen duten elementuak (beste osagaiekin batera) oinarrizko konpetentziak dira, hau da, bizitzarako beharrezkotzat jotzen direnak. Konpetentzia digitalak, oinarrizko konpetentzia izanik, ikasle guztiei Ezagutzaren Gizartean moldatu ahal izateko baliabideak eskaini behar dizkie.

Hori horrela, derrigorrezko hezkuntza amaitzen duen ikaslea profil horrekiko konpetente digitala izango da eta kultura digitalean aritzeko gaitua egongo da.

EKI proiektuaren markoan, etapa desberdinetarako irteera profila, Europako DIGCOMP-Digital Competence markoaren baitan zehaztu dugu bere bost dimentsioetan eraginez: Informazioa, komunikazioa, edukiak sortzea, segurtasuna eta arazoak bideratzea.

Lehen Hezkuntza eta DBHrako idatzitako irteera profilen dokumentuak eskaintzen zaizkio ikasleari eta taldeka horien arteko konparaketa egin behar dute.

Eta azkenik, EKI proiektua adibide moduan hartutako bertako IKT jarduera batzuk aztertzea eta sailkatzea eskatzen da. Jarduera horietan zein konpetentzia digital lantzen den eta zein mailatan identifikatu beharko da Jarduera horiek irakurri eta aztertzeko, IKASGUNE plataformara sartzeko aukera eskaintzen da.

Plataformaren helbidea: eki12.ikasgune.eus (erabiltzailea: demoikaslea01 / pasahitza: pasahitza)

Azkenik gogoratu, txantiloia osatua duzunean bere URLa gehitu behar duzula zereginean.

3. Erreferentziak

  • Ikastolen Elkartea (2012). Euskal Curriculuma: Hezkuntza eta Curriculum Proiektuaren Markoa. Donostia: Ikastolen Elkartea.
  • Ikastolen Elkartea (2012). Euskal Curriculuma: Markoaren eskema. Donostia: Ikastolen Elkartea.
  • Askoren artean (2012). Tendencias emergentes en educación con TIC. Barcelona: Associació Espiral, Educació i Tecnologia.
  • Area, Manuel (2015). “Reinventar la escuela en la sociedad digital. Del aprender repitiendo al aprender creando”, en Margarita Poggi (coord..). Mejorar los aprendizajes en la educación obligatoria: políticas y actores. Buenos Aires: IIPE-UNESCO.

Konpetentzia digitalen marko orokorra

Hona hemen Amaia Arroyok 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren bigarren moduluko Konpetentzia digitalen marko orokorra izeneko ikasgaiari buruz egindako sintesia.

keyboard-2930380_1920Bigarren moduluko lehenengo atalean, gainerako gaien oinarria lantzen hasi gara. Horretarako, Europa mailan, estatu mailan eta EAEn dauden egungo hezkuntza digitalaren gaineko erreferentzia garrantzitsuenak ezagutu ditugu. Horrez gain, konpetentzia hitzaren esanahi pedagogikoa argitzen saiatu gara, gainerako gaien oinarri dena konpetentzia digitalaren eremuan. Azkenik, geure konpetentzia digitalari buruz hausnartzeko bidea zabaldu dugu.

1. Konpetentzia digitala ulertzea: oinarri pedagogikoak eta erreferentziazko markoak

Konpetentzia digitalari buruz hitz egiten hasi aurretik, konpetentzia hitzaren esanahia argitzea komeni da, ikuspuntu pedagogikoa oinarri hartuta. Hezkuntza Sailak definizio hau jasotzen du, gure iparra izan behar dena:

Konpetentzia da “eskaera konplexuei erantzuteko eta zereginak egoki burutzeko ahalmena. Trebetasuna praktikoak, jakintzak, motibazioa, balio etikoak, jarrerak, emozioak eta gizartearen eta jokabidearen beste osagai batzuk elkarrekin mobilizatzea eskatzen du, ekintza ganorazkoa izan dadin”. (ELGA, DeSeCo, 2002).

Beraz, argi utzi behar dugu konpetentzia ez dela zerbait egiteko trebetasuna soilik, ezta lehia edo norgehiagoka ere. Beraz, konpetentzia digitala ez da gailuak erabiltzea soilik: haratago doa.

Azken hamarkadan, lan handia egin da konpetentzia digitala zehazte edo arautze aldera. Ondoko infografian, erreferentzia-marko azpimarragarrienak jaso ditugu:

KDren-marko-orokorrak
1. irudia: Konpetentzia Digitala: erreferentziazko marko orokorren kronograma (Arroyo Sagasta, A.)
Argi dagoena zera da: DIGCOMP markoa oinarri sendoa izan zen gainerako pauso guztiak emateko garaian, beraz, erreferentzia sendoena dela esan daiteke. Horregatik, bai INTEFek bai Heziberrik marko horretan oinarritzen dituzten beren proposamenak.
Print
2. irudia: Konpetentzia Digitalaren 5 eremuak (Arroyo Sagasta, A.)

2. Nork bere konpetentzia digitalari buruz hausnartzeko beharra

Irakasleak garen edo hezkuntzan lan egiten dugun heinean, gure ikasleek konpetentzia digitala garatzeko duten eskubideaz jabetu behar gara: curriculumak jasotzen duen eskubidea eta betebeharra da, beraz, ez da aukerazko kontua. Ezin diogu muzin egin, gustatzen ez zaigula edo abilak ez garela argudiatuz.

Hori dela eta, irakasleok eman beharko genukeen lehenengo pausoa da geure konpetentzia digitalari buruz hausnartzea: guk geuk garatu beharreko konpetentzia da, gure ikasleei laguntzeko bidean. Horretarako, oso tresna erabilgarria da IKANOS autodiagnostiko testa, baina abiapuntua besterik ez da: formazioa eta etengabeko prestakuntza dira benetako aliatuak.

3. Erreferentziak

  • Arroyo-Sagasta, A. (2017). Docentes y escuelas que aprenden en la Red: estudio sobre competencia digital, entornos personales de aprendizaje y entorno organizacional de aprendizaje de Arizmendi Ikastola (doktorego-tesia). UNED, España. Hemendik jasoa: https://labur.eus/JkRwl
  • Carretero, S.; Vuorikari, R. eta Punie, Y. (2017). DigCopmp 2.1: The Digital Competence Framework for Citizens with wight proficiency levels and examples of use, EUR 28558 en, DOI:10.2760/38842. Hemendik jasoa: https://labur.eus/MUgJb
    • Gaztelerara itzulpena: Román, A. (2017). Plan de Alfabetización Tecnológica de Extremadura. Competencia Digital. DIGCOMP 2.1. Hemendik jasoa: https://la-bur.eus/kqA2m
  • Berritzegune Nagusia (d.g). Irakasleen Konpetentzia Digitalaren mapa. Hemendik jasoa: https://labur.eus/Hxcwx
  • INTEF (2017): Marco Común de Competencia Digital Docente – Octubre 2017. Hemendik jasoa: https://labur.eus/PWuiL

Aplikazio digitalen araudia

Hona hemen Jon Altunak 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren lehen moduluko Aplikazio digitalen araudia izeneko ikasgaiari buruz egindako sintesia.

8231503306_e34dbafefb_zAplikazioak, sare sozialak eta komunikatzeko hainbat programa egunero erabiltzen ditugu, bai sakeleko telefonoan, ordenagailu edo beste hainbat gailutan eta aplikazio hauetan sarbidea izateko baldintza batzuk onartzera behartzen gaituzte. Orokorrean arau eta baldintza hauek ez dira irakurtzen ezta ezagutzen ere, eta horren ondorioz erabiltzaile askok ez ditu arauak askotan betetzen. Horrek egoera arriskutsuak pairatzeko aukerak gora egiten dute eta hauek anitzak dira. Esate baterako, pribatutasuna galtzea, erabilera desegokiak egitea edo egoera desatsegina pairatzea (sexting, ziberbullying, Stalking, grooming…. )

Hortaz, askotan arauak, lizentziak eta baldintzak nahigabe ez dira betetzen baina beste batzuetan araua bete gabe inongo ondorio jasotzeko pertzezioa izanik anomia egoera batera iristea erraza da eta are errazago komunikatzeko aukera ematen diguten teknologiekin.

Honek eramaten gaitu anomia digitalaren kontzeptura. Beste modu batean esan da: Interneten dauden on-line zerbitzu, plataforma digital, blog, wiki, txat, aplikazio (APPs), webgune eta sare sozial ugari eta askotarikoak erabiltzeko baldintzak , pribatutasun politikei nahita edo nahigabe arauak ez betetzeko joera izatea.

Anomia digitalaren ezaugarria nagusia da enpresek, estatuek eta/edo zerbitzu digitalek nahiz komunikazio zerbitzuek ezarritako arauei kasurik ez egitea, kasu gehientsuenetan, ez-betetze hori guztiz inkontzientea izanik, arauaren aurkako oposizio aktiborik gabe edo horien aurkako kritikarik edo errebeldiarik erakutsi gabe. Hots, ez dira arauak betetzen, eta axolagabetasun etikoa gaizki dagoen zerbait egitearen kontzientzia ez dagoen lekuan agertzen da; agian, arauak jartzen dituenak horretarako zilegitasunik ez duela iritzita edo zigorra jasotzeko arriskurik ez dagoelako (arrazoi nagusietako batzuk).

Horregatik Anomia digitala arazo bat bihur daiteke baldin eta hainbat eragile eta inplikatuak gauden hezitzaileok ez badugu ezer egiten. Adibidez: formakuntzan, erantzunkizunetan edo jarrera arduratsuak eta eredu izaten.

Bestela, etika axolagabetasunean eta “ez da ezer gertatzen” kontzientzia maila hedatuko da eta bereziki arreta gehiago ipini beharko genuke 13 urtetik beherako adingabeen artean; izan ere, gehienetan, zerbitzu horiek erabiltzen dituzte.

Gogoetarako galderak:

  • Zeintzuk dira eragile nagusien ardura eta zeregina?
  • Arauak gaizki planteatuta daude, eta aldatu behar dira, edo arau hauek gizarteak egiten duen erabilerara egokitu behar al dira?
  • Edo, haatik, gizarteak ez du betetzen ezarritakoa eta arau digitalak eta pribatutasun baldintzak bete beharko lituzke?
  • Prestakuntza eta hezkuntza guztiz beharrezkoak baldin badira bai araudia ezagutzeko, arriskuak saihesteko eta erabilera egokia egiteko, nork ez du ondo bete bere lana egoera honetara iristeko?

Ikerketarako baliabide teknologikoak

Hona hemen Oier Lopez de Lacallek 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren lehen moduluko Ikerketarako baliabide teknologikoak izeneko ikasgaiari buruz egidanko sintesia.

statistic-icon-0Datuen garaian bizi gara. Datuetan oinarritutako erabakiak hartzen dira gaur egun gizarteko ia alor guztietan. Bai finantza munduan, medikuntzan, edota hizkuntzalaritzan datuetatik abiatzen gara ezagutza lortzeko, ikasketa-prozesua fintzeko eta erabaki hobeak hartzeko. Irakaskuntzaren alorra ere horretan dabil, izan ere, on-line ikastaroek (adibidez, MOOC motakoak) datu-bilketa masiboa ahalbideratzen digute. Datu multzo izugarri horietan hainbat teknika, metodo eta ezaguera martxan jarri behar dira interesatzen zaigun informazioa modu egokian lortzeko. Teknika hauek estatistikan dute oinarria, beharrezko tresna baita datu multzo horietatik eta gutxi-asko bada ere ezagutu beharrekoak dira.

Datu multzo masiboez gain, datu multzo txikiagoetan ere tresna hauek oso erabilgarriak dira, eta ikasgela bateko kontrola eta eboluzioa neurtzeko oso baliagarriak dira, besteak beste. Adibidez, Moodle-k ere baditu hainbat tresna estatistikan oinarritutako analisia egiteko.

Irakaskuntza alorreko datu multzo handi zein txikiak tratatzeko hainbat baliabide aurreratu sortu dira learning analytics delakoaren izenpean. Analisi estatistikoa oinarri hartuta ikaste-prozesua hobeto ulertu eta berau ematen den ingurunea optimizatzeko helburuarekin egiten den datuen neurketa, bilketa, analisia eta aurkezpena da learning analystics.

Zehazki, irakasgai honetan ikasgaiko ondoko edukietan sakondu dugu:

  • Estatistikaren definizioa eman dugu erabilerari dagokionez. Estatistikaren helburuak zein diren eta bere eginbeharrak zein diren zehaztu ditugu. Honekin batera, oinarrizko elementuak definitu ditugu (estatistika mota, aldagai mota eta abar).
  • Datuen bilketari buruzko oinarriak finkatu ditugu. Ikerketa arlorako eskura ditugun hainbat datu-bilketa teknikei buruz ikasi du gu.
  • Oinarrizko deskripzio eta bistaratze moduak ikusi ditugu Bildutako datuen laburpenerako oinarrizko teknikak ikasi ditugu. Horien artean oinarrizko neurriak erabiltzen ikasi dugu eta irudikatzearen biden informazio garrantzitsuena laburbiltzeko baliabideak bereganatu ditugu.

Azken finean, irakasgaiaren helburua zera da: ikaslea ohartaraztea edozein hipotesi eta ondorio lortzeko, izan eredu pedagokiko bati buruzkoa edo irakasleak izan dezakeen intuizioren bat, metodo zientifikoan oinarritu behar dugula, eta horretarako oinarrizko baliabidea eta tresna datuak eta estatistika direla, hurrenez hurren.

On-line eta blended ikaskuntza: aplikazioak eta baliabideak

Hona hemen Juanan Pereirak 2017-2018 ikasturtean HEZikt graduondokoaren lehen moduluko On-line eta blended ikaskuntza: aplikazioak eta baliabideak izeneko ikasgaiari buruz egidanko sintesia.

515161013_9d2b9aa25c_z

Gaur egungo gizarteak on-line ikasteko joera du. Ez soilik ikaskuntza formala erabiliz (araututako ikaskuntza, graduak, gradu-ondoko ikastaroak) baizik eta bakoitzak bere aldetik, on-line bideoak ikusiz, edo on-line ikastaro masiboak jarraituz bizitza osoan zeharreko -ikaskuntza -lifelong learning- landuz. Argi dago aurrez aurreko ikaskuntza gero eta tartaren zati handiago bat on-line ikaskuntzari ematen ari zaiola. Honi lotuta, irakasleen prestakuntza gizarteak eskatzen duen on-line testuinguru horretara egokitu beharra nabarmena da.

Gai honetan, on-line ikastaro bat emateko gaitasuna landu da. On-line emateko edukiak modu praktikoan antolatzen ikasi dugu. Horretarako, munduan oso erabiliak diren bi LMS (Learning Management System), Moodle eta edX, irakaslearen ikuspuntutik erabiltzen praktikatu da. LMS baten ezaugarri nagusien inguruan ere hausnarketa egin da.

Batzuetan, on-line ikastaroetan, ikasleekin biltzea eta ahozko komunikazioa lantzea ere beharrezkoa izango da. Horretarako, bilera birtualak -mikrofonoa eta web-kamerarekin- egiteko gaitasuna menperatu behar da. Hainbat tresna erabil daitezke hori lortzeko (Google Hangout, Skype, Amazon Chime…); ikasgai honetan Hangout erabili dugu gure helburuak lortzeko (erraza, plataforma anitzetan eskuragarri, kalitate ona bideoan eta audioan, automatikoki grabatzeko aukera, …)

Moodle-n eta edX-n landu diren ezagutza zehatzak:

  • Ikastaro bat sortu eta bertan ikasleak matrikulatu
  • Baliabideak eta edukia sortu (web orria, url-ak, irudiak, fitxategiak…)
  • Jarduerak sortu: zeregina, galdetegia (galdera-bankua)

Moodlen gehiago sakondu da, eta besteak beste ariketa osagarri hauek ere landu dira:

  • Baldintzazko jarduerak zer diren aztertu. Honekin lotuta, jarduera osaketaren jarraipena.
  • Dominen kudeaketa

Beste bi gai osagarri ere jorratu dira:

  • Bilera birtualak Google Hangout erabiliz antolatu eta automatikoki YouTuben estekatu, pribatutasun hobespenak modu egokian doituz
  • Pantailaren grabaketak egin (screencast), bideo-tutorialak egiten ikasteko

Bukatzeko, beste LMS batzuen berri ere izan dugu, bakoitzaren ezaugarri nagusiak aztertuz, gainetik bada ere (Canvas LMS, Sakai, Desire2Learn, Blackboard)